Η τριπλή ακτινοβολία του αγίου Νεκταρίου

 

 

Κατά το έτος 1996 έλαβαν χώρα στην Αίγινα δύο λαμπρά Διορθόδοξα συνέδρια επί τη Εκατονπεντηκονταετηρίδι (1846-1996) από της γεννήσεως του Αγίου Νεκταρίου:  πρώτον, στις 9-11 Σεπτεμβρίου, το Μοναστικό με θέμα Ο γυναικείος μοναχισμός και ο άγιος Νεκτάριος·  και δεύτερον, στις 21-23 Οκτωβρίου, το θεολογικό-επιστημονικό με θέμα Ο άγιος Νεκτάριος, ο Πνευματικός, ο Μοναστικός, ο Εκκλησιαστικός Ηγέτης .

Κατά γενική ομολογία τα δύο αυτά συνέδρια είχαν καταπληκτική επιτυχία και έδωσαν νέα ώθηση εις τας περί του Αγίου Νεκταρίου επιστημονικάς εργασίας, σημαίνοντας και την έναρξη του σπουδαιοτάτου εγχειρήματος της επιστημονικής εκδόσεως υπό της Ιεράς Μονής  των Απάντων του Αγίου.

            Κατά την Πανορθόδοξον Θείαν Λειτουργίαν της Τρίτης 22ας Οκτωβρίου, εκφωνήθηκε ο κάτωθι λόγος υπό του Μητροπολίτου Ύδρας κ.κ. Εφραίμ, πρωτοσυγκέλλου τότε της Ι. Μητροπόλεως και υπευθύνου δια την αντιμετώπιση όλων των πρακτικών ζητημάτων των δύο αυτών πολυπληθών συνεδρίων.

 

*****

 

Σεπτή των ιεραρχών χορεία, Τίμιον πρεσβυτέριον, Χριστού διακονία,

Οσιώτατες μοναχές, Ελλογιμώτατοι κύριοι καθηγητές, Ευλαβείς χριστιανοί,

            Εφέτος , που με τη Χάρη του Θεού συμπληρώνονται εκατόν πενήντα έτη από τη γέννηση του σοφού εν διδασκάλοις και οσίου εν ιεράρχαις Νεκταρίου του θαυματουργού, η τοπική Εκκλησία, εξαιρέτως δε η Ιερά Μονή της Αγίας Τριάδος Αιγίνης - η οποία, μετά την κοίμηση του Αγίου ιδρυτού της και μάλιστα μετά την επίσημη διακήρυξη της αγιότητός του, κατέστη περίβλεπτο και περιώνυμο πανορθόδοξο προσκύνημα - με άπειρη εύγνωμοσύνη και ανεκλάλητη χαρά και αγαλλίαση μακαρίζει, γεραίρει, τιμά και δοξάζει, με τη σημερινή εκκλησιαστική σύναξη και την τέλεση της θείας Λειτουργίας και τη σύγκληση του παρόντος Συνεδρίου, την ακτινοβόλο μορφή του Αγίου, προβάλλουσα τούτον ως εκκλησιαστικόν, μοναστικόν και πνευματικόν ηγέτην, επ αρετή, αγιότητι και αμφιλαφεί παιδεία διαλάμψαντα.

            Αστήρ εωθινός και κατάφωτος, ο άγιος Νεκτάριος, καθαρός ως χρυσός και ως ο άργυρος, καταστολίζει τον ουρανό της τοπικής Εκκλησίας, αλλά και την υπ ουρανόν Ορθοδοξία αντιπέμπων τις ακτίνες του εν αυτώ πλουσίως ενοικούντος παναγίου Πνεύματος · ψυχή καθαιρουμένη και αργύρου λαμπροτέρα γινομένη, δέχεται από της δόξης του Πνεύματος και ταύτην αντιπέμπεται , κατά τον ιερό Χρυσόστομο.

            Πρώτον, λοιπόν, ο Άγιος ακτινοβολεί το φως του Θεού. Ο Θεός είναι φως· φως αληθινό, φως πραγματικό, το οποίο φωτίζει πάντα άνθρωπον και πάσαν την κτίσιν. Αυτό το φως της θεότητας είδαν οι τρεις απόστολοι επάνω στο Θαβώρ. Ο απόστολος Παύλος, πορευόμενος προς την Δαμασκό, είδε αυτό το φως. Και εμείς όλοι, μέσα στα θεουργά και φωτουργά μυστήρια, αποκτούμε εμπειρία αυτής της πραγματικότητας, γι αυτό μπορούμε να ψάλλουμε με ευγνωμοσύνη· είδομεν το φως το αληθινόν. Έτσι, οι Άγιοι είναι τά φωτόμορφα τέκνα της Εκκλησίας, αστέρες πολύφωτοι του νοητού στερεώματος, τέκνα φωτός. Οι Άγιοι είναι οι μεγαλύτεροι ευεργέτες της ανθρωπότητας, γιατί μας φωτίζουν με τις προσευχές τους και την αγία ζωή τους. Ό,τι αξία έχει ο ήλιος για την κτίση, τόση και ασυγκρίτως περισσότερη αξία έχουν για μας οι Άγιοι. Ο άγιος Νεκτάριος, ενωμένος με τον Χριστό, φωτισμένος από το άκτιστο φως της τρισηλίου Θεότητος, εβίωσε το θαβώρειον φως. Για τούτο έζησε, εδίδαξε, εδογμάτισε αληθινά. Αυτό το φως του Αγίου είναι ο

τιμαλφέστατος προικισμός μας. Δι όλης της υπάρξεως Του ενεργεί η θεία Χάρη. Είναι όλος δοσμένος στον Θεό · Θεώ τας ευχάς μου, όσαι ώραι, προσάγω· Θεώ ζω και δουλεύω και πάρειμι. Εντεύθεν και η ακτινοβολία του είναι ενέργεια της ενοικούσης εν αυτώ θείας Χάριτος.

            Δεύτερον, ο Άγιος ακτινοβολεί ως μοναστικός ηγέτης και θαυματουργός. Όπως καταδείχθηκε, υπήρξεν ο πρωτεργάτης της ανθίσεως του ορθοδόξου μοναχισμού στην πατρίδα μας κατά τον παρόντα αιώνα. Ο άγιος Νεκτάριος εβίωνε υψηλές καταστάσεις και υπερφυσικά χαρίσματα. Δεχόταν θείες αποκαλύψεις στην καρδία του. Ο φωτισμένος και χαριτωμένος ιεράρχης είχε το χάρισμα της διακρίσεως. Δηλαδή αποκαλυπτόταν στην καρδιά του το θέλημα του Θεού. Έτσι, ζώντας στη θεωρία- θέα-Θεού, αναδεικνύεται πραγματικός θεολόγος και διακριτικός ποδηγέτης ψυχών. Πορευόταν ο ίδιος απλανώς, αλλά και οδηγούσε απταίστως τις παρθένους του ιερού Παρθενώνα του, προς το όντως φως και την ζωήν και την αλήθειαν. Ο λόγος του προς τις μοναχές δεν ήταν εν πειθοίς ανθρωπίνης σοφίας λόγοις, αλλ εν αποδείξει πνεύματος και δυνάμεως, λόγος γεννημένος από την άσκηση και την προσευχή, από την κένωση και την εμπειρία. Καρπός του Αγίου Πνεύματος · ανάβρυσμα από τη συνεχή επίκληση του θείου ονόματος. Λόγος φωτεινός και μυσταγωγικός. Μετά την κοίμησή του ακτινοβολεί διά των θαυματοβρύτων τιμίων λειψάνων του. Από τα άγια λείψανα κατά την ημέρα της ανακομιδής εξέρχεται φώς και ευωδία. Τα πάντα λούονται με φως και πληρούνται ευωδίας. Τα πρόσωπα των πιστών, η Ιερά Μονή, η Παλαιά Χώρα, οι γύρω λόφοι. Όπως κατά την ημέρα της Αναστάσεως του Κυρίου ευωδία επλήρωσε τα σύμπαντα, το κάλλος της κατανύξεως, η ευωδία η ουράνια γεμίζει τον χώρο, πλημμυρίζει τις αισθήσεις όλων όσοι από τότε μέχρι σήμερα, σε μίαν αδιάκοπη λιτανεία, προσκυνούμε τον αγιοβάδιστο τούτο χώρο.

            Ακτινοβολεί, τρίτον, ο άγιος Νεκτάριος μέσα από την άρση του καθημερινού Σταυρού, του καθήκοντος, της ευθύνης, της χριστιανικής αντιμετωπίσεως των πειρασμών. Αγαπημένη του ενασχόληση η φιλοτέχνηση Σταυρών και η αναγραφή επ αυτών· Σταυρός μερίς του βίου μου. Έτσι αναδεικνύεται πραγματικός εκκλησιαστικός ηγέτης, όχι από την αίγλη των αξιωμάτων και την δύναμη της εξουσίας, αλλά, όπως ο εσταυρωμένος Κύριος, από την εσταυρωμένη αγάπη και την καθημερινή θυσία. Η ατιμία του Σταυρού γίνεται δόξα για τον Κύριο. Όταν αδοξεί, όταν ταπεινώνεται και σταυρώνεται γυμνός διημάς τους ανθρώπους και διά την ημετέραν σωτηρίαν, τότε Τον βλέπει Βασιλέα της δόξης η Εκκλησία. Έτσι γίνεται και με τον Άγιό μας. Η ζωή του, ζωή στερήσεων, θλίψεων, πόνων, καρτερίας, δακρύων, ταπεινώσεων και διωγμών. Αλλά κάθε δοκιμασία του είναι ευλογία· Ιδού γάρ ήλθε διά του Σταυρού χαρά εν όλω τω κόσμω. Καθ όλη τη διάρκεια του βίου του, συνοδίτης μόνιμος ο Σταυρός. Εκ παιδός διώκεται από την πενίαν, εν συνεχεία ο αδυσώπητος διωγμός του φθόνου κατά τα έτη της ωριμότητας και τέλος ο ανηλεής διωγμός της ερήμου εις καιρόν γήρως. Σε όλους αυτούς τους διωγμούς αναδείχθηκε αδάμας της καρτερίας. Και σύ, Πάτερ, πραότατος και ταπεινός, εφαίνου πλήρης σιωπής και φωτός, προς τα κρείττονα μυσταγωγών χαρίσματα. Σύνθημά του το: εισέλθετε διά της στενής πύλης· και καθημερινή του φιλοσοφία το: τι γάρ ωφελείται άνθρωπος, εάν τον κόσμον όλον κερδίση, την δε ψυχήν αυτού ζημιωθή;. Σήμερα έχουν σβήσει τα εφήμερα άστρα των ισχυρών της εποχής του αγίου Νεκταρίου. Μόνον αυτός, ως ήλιος άδυτος, εξακολουθεί να θερμαίνει τις καρδιές μας με τη θεουργική ενέργεια του Παρακλήτου. Ο δεδιωγμένος ιεράρχης, ο ερημίτης της Αιγίνης, έγινε η δόξα της Εκκλησίας στον αιώνα μας και η Ιερά Μονή του ακτινοβόλος φάρος, όχι μόνον για τους Έλληνες, αλλά και για όλους τους ορθοδόξους αδελφούς μας, και ως εκ τούτου σημείο αναφοράς και ενότητας όλων των ορθοδόξων λαών. Οι Άγιοι μάς ενώνουν · η Ιερά Μονή του, ο αγιοβάδιστος τούτος τόπος διακονεί αυτήν την ενότητα, και η μορφή του Αγίου καταυγάζει τον δρόμο μας προς αυτήν την κατεύθυνση.

            Αδελφοί μου,

            Για μας, ο βίος, το παράδειγμα και οι συγγραφές του Αγίου του αιώνα μας, πολιούχου και προστάτου της τοπικής Εκκλησίας μας, είναι η πιο πλούσια διαθήκη. Αληθινός θησαυρός, που τον κληρονομήσαμε για να τον εκμεταλλευθούμε και μάλιστα σήμερα, που - μέσα στην πλησμονή των φλύαρων λόγων, τη δύναμη της εικόνας, την πρόκληση της βαθειάς και ριζικής μεταβολής και του κλονισμού των ανθρωπίνων σχέσεων, την παντοκρατορία της κοινωνίας της πληροφορίας - έχουμε ανάγκη αυτό το δυνατό φως για την πνευματική μας καλλιέργεια και προκοπή. Σ αυτό, άλλωστε, αποβλέπει και το παρόν Συνέδριο, το οποίο, ως σοφός οιακοστρόφος και δέκτης των μηνυμάτων των καιρών, συνεκάλεσε ο σεπτός ποιμενάρχης μας και για τον οποίο, ευχηθείτε άγιοι αρχιερείς και εσείς αγαπητοί αδελφοί, δια πρεσβειών του Αγίου μας, να επιτύχει τους στόχους του, προς αγιασμόν και οικοδομήν πάντων ημών.

του Θεού.